สาระสุขภาพ

10May
2018

โรคลำไส้แปรปรวน: อาการ หลักการวินิจฉัย และแนวทางการรักษา

อาการของผู้ป่วย เช่น ปวดท้อง แน่นท้อง ท้องอืดมีลมมาก ผายลมบ่อย รู้สึกท้องโตเป็นพัก ๆ (โดยเฉพาะในตอนเย็นถึงค่ำ) โดยอาการปวดท้องหรือไม่สบายท้องจะเป็น ๆ หาย ๆ ระบุตำแหน่งยาก แต่มักเด่นในช่องท้องส่วนล่างมากกว่าส่วนบน และที่สำคัญอาการปวดท้อง ไม่สบายท้องที่เกิดขึ้นนั้นจะดีขึ้นเมื่อได้ ขับถ่ายอุจจาระ นอกจากนี้ยังพบด้วยว่าระบบขับถ่ายอุจจาระของผู้ป่วยจะผิดแปลกไปจากเดิม (bowel habit change) โดยอาจจะผิดปกติในด้านจำนวนครั้งของการถ่าย หรือผิดปกติในลักษณะของอุจจาระที่สังเกตเห็น เช่น ถ่ายอุจจาระบ่อยขึ้นเหมือนท้องเสีย(diarrhea), อุจจาระนิ่มเหลวเป็นน้ำอาจมีมูกปน

 

โรคลำไส้แปรปรวน: อาการ หลักการวินิจฉัย และแนวทางการรักษา 

โรคลำไส้แปรปรวน (irritable bowel syndrome หรือ IBS) เป็นโรคที่พบได้บ่อยมากในชีวิตประจำวัน จากข้อมูลการสำรวจทั่วโลกพบว่า ในประชากรทุก ๆ 100 คน จะป่วยเป็นโรคลำไส้แปรปรวนได้ตั้งแต่ 8-22 คน โรคนี้เป็นได้กับทุกเพศ ทุกวัย สามารถพบได้ตั้งแต่ในวัยเด็ก วัยรุ่น และพบได้บ่อยขึ้นในวัยกลางคนและวัยทำงาน โดยพบว่าเพศหญิงมีโอกาสป่วยเป็นโรค IBS ได้บ่อยกว่าเพศชาย และจัดเป็นโรคที่สามารถถ่ายทอดได้ทางพันธุกรรม1-6 จากการศึกษาวิจัยยังพบด้วยว่า ผู้ป่วยโรคลำไส้แปรปรวนจะเข้ารับบริการทางการแพทย์บ่อย, สูญเสียค่าใช้จ่ายที่สูงสำหรับการรักษา, มีการหยุดเรียนหรือลางานถี่ ส่งผลต่อการเรียนและประสิทธิภาพการทำงาน และในระยะยาว ผู้ป่วยโรคนี้จะมีคุณภาพชีวิตในด้านสุขภาพ (health-related quality of life) ลดลงเมื่อเทียบกับประชากรทั่วไป
 

อาการและการดำเนินโรคของผู้ป่วยลำไส้แปรปรวน IBS

ผู้ป่วยโรค IBS สามารถมีอาการได้หลากหลาย เช่น ปวดท้อง แน่นท้อง ท้องอืดมีลมมาก ผายลมบ่อย รู้สึกท้องโต เป็นพัก ๆ (โดยเฉพาะในตอนเย็นถึงค่ำ)  โดยอาการปวดท้องหรือไม่สบายท้องจะเป็น ๆ หาย ๆ ระบุตำแหน่งยาก แต่มักเด่นในช่องท้องส่วนล่างมากกว่าส่วนบน และที่สำคัญอาการปวดท้อง ไม่สบายท้องที่เกิดขึ้นนั้นจะดีขึ้นเมื่อได้ ขับถ่ายอุจจาระ นอกจากนี้ยังพบด้วยว่าระบบขับถ่ายอุจจาระของผู้ป่วยจะผิดแปลกไปจากเดิม (bowel habit change) โดยอาจจะผิดปกติในด้านจำนวนครั้งของการถ่าย หรือผิดปกติในลักษณะของอุจจาระที่สังเกตเห็น เช่น ถ่ายอุจจาระ บ่อยขึ้นเหมือนท้องเสีย (diarrhea), อุจจาระนิ่มเหลวเป็นน้ำอาจมีมูกปน หรืออีกประเภทหนึ่งจะมีลักษณะตรงกันข้ามคือ รู้สึกท้องผูก (constipation) เหมือนถ่ายไม่หมด, ถ่ายไม่สุด รู้สึกไม่สบายช่องทวารหนัก (incomplete evacuation), ถ่ายน้อยครั้งลงมาก, ปริมาณอุจจาระลดลงเป็นก้อนแข็ง หรือลีบเล็กเป็นแผ่นแบนบาง หรือเป็นเกล็ดเหมือนเม็ดยาลูกกลอนทำให้ต้องออกแรงเบ่งมากขึ้น

Share With your friends

ความรู้ทีน่าสนใจ

  • คำแนะนำผู้ป่วยที่เป็นโรคตับอักเสบจากไวรัสบี (Viral Hepatitis B)

  • โรคกรดไหลย้อนขึ้นมาที่คอและกล่องเสียง

  • โรคตับอักเสบรุงแรงจากแอลกอฮอล์

© 2015 Bangkok Hospital . All rights reserved.